vrijdag 8 november 2019

Laat je verwarmingsketel zuiniger werken

Een condensatieketel van Vaillant

Laat je verwarmingsketel zuiniger werken!

Door een klein beetje moeite en afstellen kan je je verwarmingsketel veel zuiniger laten werken. Het enige wat jij moet doen? Af en toe eens op een knopje drukken! Het lijkt bij na te mooi om waar te zijn? Helaas niet! Vaak worden ketels geplaatst en ingesteld met een standaardinstelling. Net die standaard instelling aanpassen naar jouw situatie kan je al een hele hoop energiekosten besparen!

Hoe kan een verwarmingsketel zuiniger werken?

Om in te zien hoe je je ketel beter kan afstellen is het belangrijk om het werkingsprincipe van een ketel te begrijpen. Een verwarmingsketel verbrandt in het toestel gas of stookolie. Rond deze vlam is een buis geplaatst waar er water doorheen gepompt wordt. De vlammen geven warmte af, die door het water opgenomen wordt, en het water wordt vervolgens rondgepompt doorheen je radiatoren. Wanneer je thermostaat aangeeft dat het warm genoeg geworden is, schakelt hij het toestel uit.

Op zich is dit een vrij eenvoudig werkingsprincipe, waar je als particulier niets kan aan afstellen. Maar... de grootste besparing kan je realiseren door de warmte te vangen uit de "rookgassen" die uit het toestel worden geblazen. De lucht die uit je schouwtje van je verwarmingsketel komt, die is namelijk ook warm! 

Zet de watertemperatuur lager!

Alle recente en minder recente verwarmingsketels hebben een vrij hoog rendement. Dit wil zeggen dat ze de maximaal mogelijke warmte uit een vlam kunnen omzetten naar het water dat door je radiatoren stroomt. Zelfs verwarmingsketels van halfweg de jaren '90 zijn hier aardig goed in. Oudere systemen uit de jaren 80 zijn hier minder performant in. Hier kan je zelf niets meer aan veranderen. Het is de bouw van het toestel dat hier de bepalende factor is.

Een verwarmingsketel van voor het jaar 2000 werkt vaak op een vertrektemperatuur van 90°C, dit wil zeggen dat het water dat van de verwarmingsketel naar je radiatoren stroomt 90°C warm is. De keerzijde is ook dat de rook die uit je schoorsteen komt, ook 90°C is, er wordt dus een flink stuk warmte gewoon de schoorsteen uitgeblazen.

Vaak staat je cv installatie ook in een garage of berghok, de aanvoerbuizen van je verwarming geven ook in deze ruimtes veel warmte af die eigenlijk onnodig is in die ruimtes. Je bent met andere woorden ook ongemerkt je garage of berging aan het verwarmen, ookal hangt er geen radiator of staat deze uit.

Verlaag je aanvoertemperatuur

Door eenvoudig weg de temperatuur van het water lager in te stellen, blaas je veel minder warmte weg door je schouw, en daar zit nu net de besparing in. Een verwarmingsketel die op 90°C werkt, zal vaak even goed werken op 80°C, of zelfs minder!

Een temperatuurverlaging van 90°C naar 80°C blaast al 10% minder warmte weg langs de schoorsteen. Ook je warmteverspilling in ruimtes waar de buizen van je verwarmingssysteem passeren, maar die eigenlijk niet verwarmd hoeven te worden zullen koeler zijn. Je zal daardoor minder warmte produceren in je stookplaats. Moderne, nieuwe systemen met grote radiatoren kunnen daarom zelfs werken met temperaturen van 50°C, of in het geval van vloerverwarming met temperaturen van 30°C! Hierdoor blaast de verwarmingsketel zo goed als koude lucht door de schoorsteen. Alle warmte wordt dus in de woning gehouden!

Bij een temperatuursverlaging van 90°C naar 80°C zal je systeem in totaal geen 10% zuiniger worden, want het gaat enkel om de warmte die anders verdwijnt door de schoorsteen. Je systeem wordt wel efficiënter, de warmte wordt niet weggeblazen, maar in de woning gehouden.

Hoe komt het dat mijn ketel zuiniger werkt op een lagere temperatuur?

Verwarmingsketels kunnen door middel van een speciaal circuit in de verwarmingsketel ook de warmte recupereren uit de rookgassen. Maar daarvoor moet het water dat nadat het door de radiatoren is gestroomd, liefst zo koud mogelijk zijn. Hoe kouder het water dat teruggaat naar de ketel, hoe efficiënter warmte kan gerecupereerd worden uit de rookgassen. Door de temperatuur van de ketel al wat lager in te stellen, is het water als het door de radiatoren is gestroomd ook wat kouder.

Problemen bij het verlagen van de aanvoertemperatuur

Bij het verbranden van gas of stookolie ontstaat rook. Verwarmingsketels branden vaak zo schoon, dat deze rook bijna onzichtbaar is. Het wolkje dat je soms uit de schoorsteen ziet, is voornamelijk waterdamp. Wanneer je bij oudere ketels je temperatuur té laag zet, dan kan de verwarmingsketel die waterdamp niet meer afvoeren. Het water blijft dan in de verwarmingsketel zitten. 

Kijk goed na of je een condensatieketel hebt of niet!

Niet-condensatieketels zijn hier absoluut niet tegen bestand! Hun werking is namelijk gebaseerd op het feit dat het water wél afgevoerd wordt via de schoorsteen. Het is dan ook absoluut aan te raden dat je deze vaak oudere verwarmingsketels  niet onder een temperatuur te zetten van 75°C, zodat het water toch nog steeds langs de schoorsteen weg kan.

Bij condenserende ketels is het principe anders. Deze ketels zijn namelijk wél bestand tegen water, zij hebben zelfs een speciale afvoer hiervoor. Hoe lager de temperatuur ingesteld staat, hoe meer water er gemaakt wordt, hoe efficiënter je ketel werkt.

Je verwarming zal minder snel reageren

Omdat het water dat door je radiatoren stroomt kouder is, dan zal het ook langer duren om de kamer op te warmen nadat je de verwarming hebt aangezet. Maar, deze opwarming zal wél efficiënter gebeuren. Je verwarmingsketel zal ook langer werken, maar dit is geen probleem!

Vaak denkt men dat omdat de verwarming langer werkt, hij ook altijd meer gas verbruikt. Dit is niet waar! Een verwarmingsketel heeft een ingebouwde regelklep, zeg maar een soort gaspedaal. Hij zal langer werken, maar het gas minder snel laten lopen. 

Je kan het vergelijken met een auto die 120km/u rijdt, of een auto die 90km/u rijdt. Aan 120km/u ben je wel sneller, maar aan 90km/u rijdt je wagen wel het zuinigste, je zal er wel iets langer over rijden.

Conclusie

Het kan zeker de moeite lonen om je watertemperatuur wat lager te zetten. Vaak stelt de installateur een hoge waarde in, zodat de verwarming zeker werkt, want dan ben je als klant blij. Je kan gerust zelf deze temperatuur wat verlagen, afhankelijk van je behoefte. Wanneer het kouder wordt in de winter, dan kan je deze temperatuur opnieuw wat verhogen.

Bij niet-condensatieketels mag je absoluut niet minder dan 75°C instellen, want dan maak je water in de ketel, en die gaat dan kapot. Bij een condenserende ketel kan dit absoluut geen kwaad, want die is hier speciaal voor gebouwd.

Je zal soms wat langer moeten wachten alvorens de ruimte op temperatuur is, maar aangezien je door een lagere temperatuur minder warmte door de schouw naar buiten blaast bespaar je een stuk op je energiekosten. Ook worden je garage of stookplaats niet onnodig verwarmd door de restwarmte in de verwarmingsbuizen.

woensdag 6 november 2019

Verwarming 's nachts lager zetten of niet?

Zet jij 's nachts de verwarming lager? | (c) Siemens

Is het beter om 's nachts de verwarming lager te zetten of niet?

Het is niet zo eenvoudig om op deze vraag te antwoorden, veel hangt namelijk af van het gewenste comfortniveau dat je wenst. In sommige woningen daalt de temperatuur na het uitschakelen van de verwarming heel snel, in nieuwe woningen, of woningen met een goede isolatie, zal het 's ochtens nog behaaglijk warm zijn. Maar om exact te begrijpen wat precies voor jouw woning het beste is kan eigenlijk niemand voor jou bepalen. Het is afhankelijk van wat jij precies wenst.

's Nachts verwarmen is niet goedkoper dan 's ochtends de woning opnieuw te verwarmen

Het is wel een fabeltje dat de thermostaat niet verlagen 's nachts goedkoper zou zijn, omdat het duurder is om je woning terug op te warmen 's ochtends. Dit is niet correct. Een woning op 20°C, bij een buitentemperatuur van -10°C, verliest procentueel meer warmte dan een woning op 18°C, bij een buitentemperatuur van -10°C. Dus wanneer de totale som gemaakt wordt, dan zal een woning op 18°C minder verbruiken. Zelfs wanneer je die dan moet terug opwarmen. 

De reden hiervoor is dat een verwarmingsketel veel efficiënter werkt wanneer hij een paar graden moet opwarmen, dan dat hij dezelfde woning een halve graad moet opwarmen. De ketel kan dan met een lagere retourtemperatuur werken, waardoor hij zuiniger werkt.

De nachttemperatuur verlagen is goedkoper, maar je kan er comfort door verliezen

In een goed geïsoleerde woning kan je de temperatuur 's nachts gerust wat lager of zelfs volledig uit te zetten, de kans is groot dat de verwarmingsketel zo goed als toch niet moet aanspringen om de ruimte op temperatuur te houden. In sommige nieuwbouwwoningen daalt bij een uitgeschakelde verwarming de temperatuur niet onder de 18°C, waardoor het 's ochtends nog aangenaam warm is.

Bij oudere woningen, waarbij de temperatuur sneller zakt kan je veel geld besparen door 's nachts de verwarming volledig uit te zetten, of om deze temperatuur fors te verlagen. 's Ochtends kan je dan de verwarming terug aanzetten, om de gewenste temperatuur opnieuw te bereiken.

Nadelen van het verlagen van de temperatuur 's nachts

In goed geïsoleerde woningen geen probleem!

Bij een moderne woning, waarbij de temperatuur 's nachts nauwelijks daalt zijn er geen grote nadelen aan verbonden. De isolatie van de woning zorgt ervoor dat deze warm blijft.

In slecht geïsoleerde woningen is dit vragen om problemen!

Toch zijn er bedenkingen om in oude woningen 's nachts de verwarming volledig uit te schakelen, of fel te verlagen beneden de 16°C. 

Koudestraling

Dit fenomeen doet zich voor wanneer de lucht in de ruimte wel opgewarmd is, maar alle kasten, stoelen, muren en de vloer nog koud zijn. Wanneer je 's nachts in een slecht geïsoleerde woning de verwarming uitschakelt, zal 's ochtends na het opstarten van de verwarming koudestraling optreden. 
De lucht in de ruimte zal wel op temperatuur zijn, maar omdat de ruimte en alles wat erin staat koud is zal dit toch een onbehaaglijk gevoel geven. De materialen hebben immers 's nachts hun warmte afgegeven, en zijn dus ook volledig afgekoeld. 

Vocht en schimmel

Een andere bedenking is vocht. Vocht in een ruimte kan ontstaan door te koken, door te douchen, en zelfs door gewoon te ademen. Wanneer een woning voldoende verwarmd wordt, en af en toe geventileerd wordt, zal dit vocht afgevoerd worden. 

De problemen ontstaan wanneer de verwarming te laag gezet wordt, bijvoorbeeld lager dan 16°C. In dit geval heeft de lucht in de woning wel 16°C, maar de temperatuur op de vloer, plafonds en wanden is vaak lager. 

Wanneer het vocht, dat in de lucht zit, in een ruimte komt met onvoldoende verwarming of verluchting ontstaan problemen. Dit vocht zal zich afzetten en condenseren in hele kleine waterdruppels. Zo ontstaan zwarte schimmelvlekken op het plafond en muren, maar ook schimmel in je beddengoed, kleerkast, schoolboeken...

Conclusie

Het is een fabeltje dat een woning 's nachts verder verwarmen goedkoper is. In een zeer goed geïsoleerde woning zal deze kost bijna niets zijn, in een matig geïsoleerde woning zal dit een kleine meerkost zijn en in een oude slecht geïsoleerde woning zal dit een grote meerkost zijn.

Je kan de nachttemperatuur gerust enkele graden verlagen, maar weet dan dat dit bij het opnieuw opwarmen van de woning het effect van koudestraling kan teweegbrengen, en in sommige gevallen waarbij de temperatuur te fel zakt, vocht en schimmel kan veroorzaken.

zondag 3 november 2019

Digitale thermostaatkraan

Een digitale thermostaatkraan | Eqiva Model N

Elektronische thermostaatkraan, het manusje-van-alles

Een digitale thermostaatkraan is nog handiger dan een gewone, manuele thermostaatkraan. Deze kan namelijk de temperatuur meten in graden, wat een gewone thermostaatkraan niet kan. Maar het grote verschil is dat deze ook geprogrammeerd kan worden, afhankelijk van het tijdstip. Zo kan je hem meestal programmeren met een apart programma voor elke dag van de week.

Een warme badkamer 's ochtends!

Zo kan jij ervoor zorgen dat het in de badkamer 's ochtends lekker 21°C is, maar op alle andere momenten gewoon 18°C. Doordat deze thermostaatkraan dit alles netjes voor jou kan regelen kom je 's ochtends niet aan in een koude badkamer, of blijft de radiator de hele dag op vol vermogen warmte afgeven.

Ook voor een klein budget

De elektronische thermostaatkranen kan je vinden voor elk budget, zelfs vanaf  €15, als je online wat zoekt. Er zijn ook duurdere systemen op de markt, waarbij je alles kan regelen vanuit 1 centraal bedieningspaneel, indien je meerdere van deze kranen plaatst. Maar de goedkopere modelletjes voldoen ook prima, wanneer ze namelijk een keertje geprogrammeerd zijn verloopt alles vanzelf.

Problemen bij het gebruik van een thermostaatkraan

Zoals eerder al is vermeld, een thermostaatkraan kan enkel de radiator zelf regelen, hij kan dus niet bepalen dat de ketel warmte moet gaan maken. Wanneer de hoofdthermostaat in de woning (meestal in de leefruimte) de ketel niet laat aanspringen, dan zal de radiator met de thermostaatkraan niet warm kunnen worden. 

Let daarom ook op dat je op het moment dat je de elektronische thermostaatkraan gebruikt ook de verwarming in de leefruimte programmeert. 

Wanneer bv. de badkamer om 7u 's ochtends warm moet worden, dan moet je om 7u ook de klokthermostaat in de leefruimte zo programmeren dat die ook een keertje verwarmt.

vrijdag 1 november 2019

De thermostatische kraan

Een thermostatische kraan | Coyau / Wikimedia Commons / CC BY-SA 3.0

Thermostatische kraan, is een superhandig hulpmiddel!

Een thermostatische kraan is een zeer handig en goedkoop hulpmiddel om de temperatuur in een lokaal te regelen. Doordat in de thermostatische kraan, een ingebouwd mechanisme zit, kan hij automatisch de temperatuur verder aanhouden die je ingesteld hebt. Het is dus niet nodig, zoals bij de ouderwetse kranen, steeds aan de knop te draaien om deze bij te regelen.

Temperatuur regelen

Vaak kan je op thermostatische kranen geen temperaturen vinden maar eerder waardes tussen 1 en 5. Deze komen slechts ongeveer overeen met een waarde in graden.

* = 8°C
1 = 12°C
2 = 16°C
3 = 20°C
4 = 24°C
5 = 28°C

Problemen van een thermostatische kraan

Begrijp hoe ze werkt!

Vaak begrijpen mensen niet hoe thermostatische kranen werken. Vaak denken mensen dat deze werken zoals een gewone ouderwetse verwarmingskraan. Dit is niet het geval! Een thermostatische kraan regelt, eenmaal ingesteld, automatisch de temperatuur. 

Wanneer het niet warm genoeg is in een lokaal hebben mensen de neiging om deze op stand 5 te plaatsen, waardoor het dan té warm is, en vervolgens wordt de kraan op stand 0 gezet, waardoor het dan nadien té koud is. 

Eigenlijk is het de bedoeling dat je deze kraan op stand 3 plaatst, heb je het te koud, draai deze dan 1 tikje verder open, totdat je het aangenaam warm hebt. Vervolgens zal deze kraan deze temperatuur verder aanhouden.

Dek een thermostaatkop nooit af

Om de verwarming te kunnen regelen moet de thermostatische kraan de temperatuur in de ruimte kunnen "voelen", deze mag dus nooit afgedekt worden! Anders zal de temperatuur nooit correct gemeten worden, en dus steeds problemen opleveren.

Een thermostaatkop regelt de ketel niet

Wanneer het koud is in een kamer, en de thermostaatkraan staat op 3, maar de radiator voelt toch koud aan, weet dan dat een thermostaatkraan niet aan je ketel kan vertellen dat het in jouw ruimte te koud is. Je zal met andere worden eens moeten wachten totdat je kamerthermostaat (meestal in de woonkamer) vertelt dat het in de woonkamer te koud is, en de verwarming laat aanspringen. Pas dan komt er opnieuw warm water richting je radiator, en kan je thermostaatkop wel zijn werk doen.